10 vragen over PRRS’s resistentie

De Britse fokkerijorganisatie Genus en de Universiteit van Missouri zijn erin geslaagd om via ‘gen-editing’ de eerste varkens te fokken die resistent zijn tegen PRRS. Paul van der Meijden, algemeen directeur van PIC Nederland en zelf zeugenhouder, legt uit wat dit betekent voor de varkenshouderij. (Tekst: Gineke Mons)

1. Hoe belangrijk is deze doorbraak voor de varkenshouderij?
,,Dit is echt baanbrekend. Na de ontwikkeling van resistentie tegen Afrikaanse varkenspest is dit de tweede grote doorbraak die varkenshouders wereldwijd kan helpen hun varkensstapel gezonder te krijgen en te houden. PRRS wordt in de varkenshouderij beschouwd als de ziekte die de meeste economische schade veroorzaakt. Er treden veel secundaire infecties bij op en de vervolgschade is aanzienlijk. Het is van groot economisch belang dat deze ziekte kan worden uitgebannen. Bovendien is het goed voor het imago van de varkenshouderij als deze ziektes straks geen issue meer zijn.”
,,Als je het PRRS-virus uitschakelt, kun je andere ziektes ook beter onder de duim houden. De hele bedrijfsvoering wordt veel beter controleerbaar en voorspelbaar. Onze klanten reageren heel positief, en zelf worden we hier ook blij van. Behalve dat ik via PIC werkzaam ben in de varkensgenetica, hebben we thuis in Sint-Michielsgestel nog een bedrijf met 1.100 zeugen. Wij weten heel goed wat PRRS is.”

2. Hoe werkt die resistentie precies?
,,Bij PRRS-resistente varkens is via zogeheten ‘gen-editing’ de werking van één gen verstoord. Dit gen, CD163, produceert normaliter een specifiek eiwit dat het PRRS-virus nodig heeft om in het varken cellen te infecteren. Als dat gen is uitgeschakeld, wordt dat eiwit niet meer gemaakt en kan het virus geen infectie meer veroorzaken. De varkens zijn dan immuun.”

3. Wordt de resistentie ook doorgegeven aan het nageslacht? Als je eenmaal in PRRS-resistente gelten hebt geïnvesteerd, blijft je bedrijf dan ook in de toekomst PRRS-vrij?
,,Ja, mits je sperma gebruikt van PRRS-resistente beren. Om die eigenschap door te kunnen geven, moeten zowel de dieren van moederskant als van vaderskant PRRS-resistent zijn.”

4. Heeft de PRRS-resistentie eventueel nadelige gevolgen voor de groei, vruchtbaarheid of andere kenmerken?
,,De eerste indruk is van niet. Bij proeven in de VS, op de Kansas State University, hebben ze resistente biggen gemengd opgelegd met niet-resistente biggen en vervolgens blootgesteld aan het virus. De gewone biggen werden ziek, de resistente biggen niet. Zij bleven normaal doorgroeien.”
,,Het is wel zo dat extra selectie op 1 kenmerk altijd invloed heeft op andere kenmerken. Maar op de kernfokbedrijven van Genus wordt standaard genomic selection toegepast. Mocht er sprake blijken van negatieve correlatie met een bepaald kenmerk, dan wordt daar automatisch op gecorrigeerd.”
Daarbij moet ook gezegd worden dat dit resultaat voortkomt uit onderzoek in een vroeg stadium. Verdere studies worden uitgevoerd om de veiligheid en effectiviteit van dit process to valideren en het zal nog zeker 5 jaar duren voordat varkens eventueel beschikbaar zijn.

5. PRRS-resistente varkens worden niet ziek. Maar kunnen ze het virus wel overdragen op gewone varkens?
,,De ontwikkeling is nog heel prematuur; we kunnen dat nu nog niet met 100 procent zekerheid zeggen. Als normale varkens met het virus in contact komen, gaat PRRSv in het lichaam circuleren en scheiden de varkens het virus vervolgens uit. Bij PRRS-resistente varkens ontbreekt dat eiwit dat het virus nodig heeft om een infectie te veroorzaken, dus zal het ook niet in het lichaam gaan circuleren. Zo’n varken raakt dan niet geïnfecteerd. Maar of ze het virus dan nog wel kunnen uitscheiden? Ik zou zeggen van niet. Maar anderzijds kunnen varkens of mensen bij gebrekkige bedrijfshygiëne altijd virussen met zich meenemen en verspreiden.”

6. Tegen PRRS kunnen varkens ook worden gevaccineerd. Waarom zou je kiezen voor resistent fokmateriaal?
,,Nou, vooral omdat die vaccinaties dan achterwege kunnen blijven. Dat scheelt kosten en arbeid. De PRRS-enting bij zeugen wordt drie tot vijf keer per jaar herhaald. Dat heeft een behoorlijke impact op het welzijn. Elke enting betekent vaak ook een dipje in de weerstand. Daarnaast ent men meerdere varkens met één naald, wat een zeker infectierisico met zich meebrengt. Bovendien zijn huidige vaccinaties niet erg effectief. Resistente varkens zijn gezonder, er zijn minder secundaire infecties, je gebruikt minder antibiotica. Niet vaccineren is dus ook nog goed voor het imago van de sector.”

7. De varkens zijn niet transgeen, maar wel genetisch gemodificeerd. Er is via gen-editing een gen onklaar gemaakt. Worden deze dieren wel toegelaten op de Europese markt?
,,Dat is een van de voornaamste uitdagingen waar we nu voor staan. De Europese Commissie zal hierover een beslissing moeten nemen, en Genus en PIC zullen er alles aan doen om de beleidsmakers van de juiste informatie te voorzien. Zodat men in Brussel – en naar alle waarschijnlijkheid ook op nationaal niveau – de juiste beslissingen kan nemen. Op basis van feiten, en niet op basis van emoties.”

8. Wanneer verwachten jullie dat deze varkens op de markt kunnen komen?
,,Dat zal nog zo’n vijf jaar duren. Binnen PIC is de fokkerij zeer sterk gecentreerd, er zijn maar twee nucleus-fokbedrijven: Apex in de VS en Aurora in Canada. Het duurt een hele tijd voordat er voldoende vrouwelijk en mannelijk fokmateriaal beschikbaar is voor de gehele keten.. Op zich is het ook niet verkeerd dat we naar verwachting pas in 2020 over voldoende fokmateriaal beschikken. Dat betekent ook dat de Europese Commissie nog vijf jaar de tijd heeft om een weloverwogen beslissing te nemen over de toelating.”

9. Wat zijn de meerkosten van PRRS-resistente fokgelten ten opzichte van gewone?
,,Dat is echt nog niet te zeggen. Het is wel de filosofie van PIC dat wanneer wij fokmateriaal leveren met toegevoegde waarde, dat een deel van het voordeel dan voor ons is.”

10. Wat als het PRRS-virus muteert?
,,Het PRRS-virus is inderdaad zeer mutatie-gevoelig, maar als het specifieke eiwit waaraan het zich moet hechten niet aanwezig is, houdt het op. Met de informatie die we op dit moment hebben, zal deze vinding ook tegen een gemuteerd PRRS-virus voldoende bescherming bieden.  Verdere studies zijn gepland om de effectiviteit van dit proces te valideren.”


 

Klik op de volgende link voor de officiële brief van Genus met bekendmaking van de PRRS’s resistente varkens: 20151211 PRRS Announcement Information Digest and FAQ

De  University of Missouri heeft een (Engelstalige) film gemaakt met uitleg over hoe de PRRS’s resistentie werkt: “Pigs that are Resistant to Incurable Disease Developed at University of Missouri” by MU News Bureau on Vimeo.

Speak Your Mind

*

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.